UE/ TAK dla Turcji: negocjacje w 2005 r.
Zgodnie z naszymi wcześniejszymi doniesieniami, podczas drugiego dnia szczytu przywódców państw Unii Europejskiej doszło do porozumienia między UE i Turcją. W jego wyniku Unia rozpocznie negocjacje z Turcją już 3 października 2005 r, a kraj ten może liczyć na członkostwo w UE nie wcześniej niż w 2014 r. W porozumieniu przewidziano jednak możliwość wprowadzenia licznych okresów przejściowych - zwłaszcza w aspektach dotyczących rynku pracy (ta sprawa jest przesądzona).
Jak oczekiwano, przed rozpoczęciem negocjacji Turcja będzie musiała uznać suwerenność Republiki Cypru; odbędzie się to jednak "drogą okrężną": poprzez podpisanie przez turecki rząd protokołu, który rozszerzy obowiązujące porozumienie stowarzyszeniowe tego kraju z UE (1963/1964 r.) na nowe państwa członkowskie Unii - w tym także na Cypr. Faktycznie nastąpi to przez rozciągnięcie na nowe państwa UE obowiązującej umowy o unii celnej (1995 r.).
Zob. także: O co chodzi w sporze o Cypr?
---
Tymczasem w piątek odbyła się w Brukseli demonstracja zamieszkujących głównie unijne kraje Ormian. Przedstawiciele mniejszości z Francji, Niemiec, Holandii, Szwecji, a także z Rosji protestowali przeciwko ewentualnemu wejściu Turcji do Unii Europejskiej. Zebrani w liczbie 2-8 tys. demonstranci (różne źródła) żądali, by warunkiem rozpoczęcia rozmów Unii z Turcją było jej przyznanie się do ludobójstwa Ormian, dokonanego w latach 1915-16.
Szczyt UE nie wyeksponował specjalnie problemu praw człowieka w Turcji. Wprawdzie kraj ten musi spełnić tzw. kryteria z Kopenhagi - do których należą: stabilność instytucji gwarantujących demokratyczne rządy; rządy prawa; poszanowanie praw człowieka; istnienie i funkcjonowanie gospodarki rynkowej; zdolność konkurowania w warunkach otwartego rynku - jednak krytycy zauważają też, że Turcji wciąż daleko do wypełnienia tych kryteriów - zwłaszcza politycznych: zwraca się tu uwagę na sytuację liczącej 20 mln osób społeczności kurdyjskiej, a także nierzadko wciąż pozostające na papierze zapisy na temat zakazu tortur.
Zob także: O co chodzi w sporze o Kurdystan?
---
Przy okazji szczytu przywódcy państw UE podjęli też decyzję o przyspieszeniu o miesiąc rozmów akcesyjnych z Chorwacją (jeśli kraj ten będzie współpracował z tzw. trybunałem ds. zbrodni wojennych w dawnej Jugosławii).
Ostatecznie rozmowy rozpoczęłyby się już 17 marca.
Ustalono też, że układy członkowskie z Bułgarią i Rumunią zostaną podpisane w kwietniu przyszłego roku, a państwa te będą przyjęte do UE w 2007 r. (warunek przeprowadzenia reform).
Rumunia zakończyła negocjacje na początku grudnia, Bułgaria zaś w czerwcu.
---
Zob. także: Brussels European Council, 16/17 December 2004 - Presidency Conclusions.
/e-globalism.com, Junge Welt, o2.pl, Rzeczpospolita, weltalmanach.de, in./
Saulius Skvernelis nowym premierem Litwy
