Raport: Polska polityka zagraniczna - kryteria

Opis kryteriów i zasad punktacji.

A) Kryteria członkostwa w organizacjach międzynarodowych, udział w pewnej grupie państw oraz szczególne formy partnerstwa:

Punktacja: 0 - brak członkostwa lub 1 * waga kryterium za członkostwo

1. NATO – członkostwo Polski w NATO jest fundamentem polskiego bezpieczeństwa. Sojusz Północnoatlantycki jest najsilniejszym sojuszem wojskowym na świecie, a artykuł 5. Traktatu Waszyngtońskiego zapewnia solidarną obronę w przypadku ataku na jednego z członków NATO. Polska jest członkiem NATO od 1999 roku. Aktywnie uczestniczy w misjach zagranicznych Sojuszu (m.in. w Afganistanie) oraz modernizuje swoją armię do standardów sojuszniczych. Kryterium o najwyższej wadze: 50 punktów.

2. UE – Polska dołączyła do UE w 2004 roku, wspólnie z dziewięcioma innymi krajami. Jest jednym z większych krajów Wspólnoty, o znacznym potencjale ludnościowym i gospodarczy. Członkostwo UE, dostęp do wspólnego rynku oraz funduszy unijnych stanowi czynnik modernizacji w Polsce. Udział w procesach decyzyjnych UE pozwala Polsce na oddziaływanie w sprawach globalnych. Kryterium o najwyższej wadze: 50 punktów.

3. Partnerstwo Wschodnie – jest to pierwsza inicjatywa Polski w ramach Europejskiej Polityki Sąsiedztwa, zapoczątkowana w 2009 roku we współpracy ze Szwecją. Podkreśla znaczenie wymiaru wschodniego Unii Europejskiej i rolę państw położonych na wschód od granic UE dla bezpieczeństwa i stabilności całej Europy, a zwłaszcza Polski. Waga: 15 punktów

4. Reżim wizowy – problem wiz dotyczy głównie krajów spoza Unii Europejskiej. Polska od 2007 roku jest częścią obszaru Schengen, co pozwala poruszać się po krajach UE bez konieczności przechodzenia kontroli paszportowej. Rezygnacja z reżimu wizowego jest ważnym czynnikiem wzmacniającym współpracę między obywatelami, przedsiębiorstwami i instytucjami. Wizy obowiązują nadal Polaków podróżujących m.in. do Rosji i USA. Waga: 10 punktów.

5. WTO – członkostwo w tej organizacji, której celem jest liberalizacja handlu i ujednolicenie przepisów krajowych zgodnie ze standardami WTO ma niezwykle istotne znaczenie dla rozwoju wymiany handlowej i inwestycji. Waga: 25 punktów.

6. Partnerstwo strategiczne – porozumienia o partnerstwie strategicznym są zawierane pomiędzy krajami, które łączą szczególnie bliskie stosunki oraz szczególnie ważne wspólne interesy. Wpływa na intensyfikację współpracy w wielu dziedzinach. Kryterium o wadze: 15 punktów.

7. OBWE – rolą tej organizacji jest stałe monitorowanie standardów dotyczących demokracji i praw człowieka, a także działanie na rzecz zapobiegania i rozwiązywania konfliktów w Europie. Członkostwo w OBWE oznacza uznanie i respektowanie podstawowych zasad wynikających z Karty NZ. Kryterium o wadze: 5 punktów

8. Rada Europy – Polska jest członkiem tej organizacji od 1991 roku. Celem działań podejmowanych przez RE jest działalność na rzecz promocji demokracji, praw człowieka i współpracy kulturalnej państw członkowskich. Kryterium o wadze: 5 punktów.

9. Grupa Wyszehradzka – wcześniej Trójkąt Wyszehradzki (po rozpadzie Czechosłowacji w 1993 tworzą ją Polska, Węgry, Czechy i Słowacja). Początkowym celem tej nieformalnej struktury było dążenie do integracji z UE i NATO, obecnie na spotkaniach szefów państw i rządów omawiane są najważniejsze kwestie dotyczące współpracy między tymi państwami. Waga: 8 punktów

10. Trójkąt weimarski – organizacja ta została powołana w 1991 roku w celu rozwoju współpracy pomiędzy Polską, Francją i Niemcami. Jej działalność obejmuje spotkania na szczeblu szefów państw oraz ministrów spraw zagranicznych. Waga: 8 punktów

B) Kryteria jakości współpracy czyli ocena jakości współpracy w ramach danej organizacji:

Punktacja: Od 1 do 10 punktów w zależności od jakości współpracy * waga poszczególnego kryterium

1. Ogólna współpraca w ramach NATO – ocena jakości współpracy z danym państwem w ramach NATO. Im bliższa kooperacja w ramach wspólnych przedsięwzięć, manewrów i misji poza granicami kraju tym wyższa ocena. Waga: 5 punktów

2. Ogólna współpraca w ramach UE – ocena jakości współpracy z danym państwem w ramach, w szczególności w odniesieniu do wspólnych stanowisk i celów do jakich dążą poszczególne państwa członkowskie UE. Waga:5 punktów

3. Ogólna współpraca w ramach Partnerstwa Wschodniego – współpraca z poszczególnymi państwami biorącymi udział w programie PW. Im bliższa kooperacja tym wyższa ocena. Waga: 3 punkty

4. Ogólna współpraca w ramach partnerstwa strategicznego – dotyczy państw z którymi Polska ma podpisane umowy o partnerstwie strategicznym. Waga: 3 punkty

5. Współpraca wojskowa – wspólne przedsięwzięcia wojskowe, manewry, ćwiczenia, tworzenie wspólnych jednostek wojskowych, udział w misjach pokojowych, itd. Waga: 6 punktów

6. Współpraca energetyczna – znaczenie danego państwa dla zaopatrzenia Polski w surowce energetyczne, obroty w handlu energią i surowcami energetycznymi, wspólne przedsięwzięcia w obszarze energetyki. Waga: 6 punktów

7. Wymiana handlowa – skala obrotów handlowych z danym państwem (import + eksport), znaczenie jako partnera handlowego Polski. Waga: 8 punktów

8. Traktowanie Polonii – mniejszość polska w danym kraju, respektowanie jej praw przez dane państwo, ewentualne spory w tym zakresie. Waga: 5 punktów

9. Wspólny rynek pracy – stopień otwarcia rynku pracy dla pracowników z Polski. Waga: 2 punkty

10. Podział środków w ramach budżetu UE – stopień zbliżenia stanowiska z danym państwem w kwestii podziału środków z budżetu UE. Waga: 3 punkty

C) Kryteria zbieżności interesów – zbieżność stanowisk lub jej brak wobec konkretnych problemów polityki międzynarodowej:

Punktacja: 0 za brak zbiezności lub 1 punkt za zbieżność

1. Uznanie Kosowa – uznanie lub brak uznania Kosowa.
2. Uznanie Abchazji i Osetii Płd. – uznanie lub brak uznania Abchazji Osetii Płd.
3. Rezolucje ws. Iranu – poparcie dla rezolucji ws. Iranu na forum ONZ – wspólne stanowisko lub jego brak.
4. Rezolucje ws. Izraela / Palestyny – poparcie dla rezolucji ws. konfliktu izraelsko – palestyńskiego – wspólne stanowisko lub jego brak.
5. Udział w misji w Afganistanie – wspólne uczestnictwo w misji ISAF lub jego brak.
6. Ukraina i Gruzja w NATO – wspólne stanowisko w sprawie przyjęcia obu w/w państw do Sojuszu lub jego brak.
7. Solidarność energetyczna UE – wspólne stanowisko w sprawie lub jego brak.
8. Wspólny rynek usług – wspólne stanowisko w sprawie utworzenia wspólnego rynku usług w ramach UE lub jego brak.
9. Redukcja CO2 – wspólne stanowisko w sprawie ograniczenia emisji CO2 lub jego brak.
10. EURO 2012 – organizacja wspólnie z Ukrainą Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej 2012.