Zagadnienie proliferacji broni atomowej pozostaje jednym z najważniejszych problemów współczesności i z pewnością będzie odgrywać znaczącą rolę wśród szerokiej palety wyzwań stojących przed ludzkością w XXI wieku. Wbrew powszechnej opinii tematyka ta nie dotyczy wyłącznie (1) siedmiu państw, które tworzą swego rodzaju nieformalny „klub nuklearny” (USA, ZSRR/…
Jeszcze do niedawna zagraniczni komentatorzy wskazywali jako kluczową dla procesu (nie)proliferacji broni atomowej - a tym samym dla losów wspominanych w tym opracowaniu układów rozbrojeniowych - postawę USA. Jako niebezpieczeństwo wskazywano zwłaszcza pochodzącą z maja 2003 r. decyzję zdominowanych przez Republikanów obu izb Kongresu, w świetle której zniesione zostało…
Po trwającej od marca 1927 roku wojnie domowej, jej zwycięzcy pod wodzą Mao Tse-tunga, 1 października 1949 roku proklamowali na Placu Niebiańskiego Pokoju w Pekinie powstanie Chińskiej Republiki Ludowej. Rozwój tego państwa podzielić można na pięć okresów:
Wraz z wybuchem Wojny Koreańskiej w 1950 roku, amerykański prezydent Harry S. Truman wydał Siódmej Flocie rozkaz ochrony Tajwanu przed atakiem chińskich komunistów. Od tego czasu Stany Zjednoczone rozpoczęły dostarczanie Tajwanowi znacznej, zarówno gospodarczej, jak i militarnej pomocy. Wojskowe wsparcie Tajwanu przez amerykanów było kontynuowane w latach 60-tych i 70-t…
Republika Chińska na Tajwanie (jak przyjęło się w latach 90-tych pośród władz tajwańskich roboczo nazywać "państwo na wyspie") początek swojej historii i jednocześnie historii ciągłych napięć z kontynentem datuje na rok 1949. W październiku przewodniczący Mao przejmuje kontrolę nad całym niemal terytorium Chin, co zmusza Chiang Kai-sheka i elity władzy Partii Narodowej - Guomindan…
Pozycja Tajpej na arenie międzynarodowej bardzo osłabła. Dodatkowo rok 1972 przyniósł kolejne ważne wydarzenie, czyli wizytę prezydenta Nixona w ChRL. Wizyta ta zaowocowała wydaniem "Wspólnego komunikatu chińsko-amerykańskiego" (znanego jako Komunikat Szanghajski[1]). Punkty jedenasty i dwunasty dotyczyły kwestii Tajwanu i przedstawiały punkt widzenia Chin i USA. Władze ChR…
1987-2000 Zmiany polityczne, które zaszły wewnątrz Tajwanu miały zasadnicze znaczenie dla kształtowania się stosunków politycznych z ChRL. Oto bowiem do władzy zostają dopuszczeni rodowici Tajwańczycy. Są to ludzie identyfikujący się często bardziej z wyspą niż z RCh obejmującą cale Chiny. Przez czterdzieści lat Tajwan żył w stanie ciągłego zagrożenia ze strony kontynentu…
Kuomintang (Partia Narodowa) – jest konserwatywną partią polityczną aktualnie działającą na Tajwanie. Razem z Pierwszą Partią Ludową tworzy tzw. "niebieską koalicję", która jest mniej wrogo nastawiona do idei unifikacji z Chinami niż tzw. "zielona koalicja" dążąca do pełnej niepodległości Tajwanu.
Nazwa: Tajwan (T'ai-wan)
Stolica: Tajpej
Podział administracyjny: 18 powiatów (hsien), 5 miast wydzielonych (shih), 2 specjalne miasta wydzielone (chuan-shih)
Stolica: Tajpej
Podział administracyjny: 18 powiatów (hsien), 5 miast wydzielonych (shih), 2 specjalne miasta wydzielone (chuan-shih)
Powierzchnia: 36 188 km2
Najwyższy punkt: Yu Shan 3.952 m
Najniższy punkt: Morze Południowochińskie 0 m
Maciej Konarski: Polityka Chin wobec Zimbabwe
Maciej Nawrot: Polityka Chin wobec Sudanu
Maciej Konarski: Polityka Chin wobec RPA
Alicja Barasiewicz: Stosunki chińsko-afrykańskie, partnerstwo w założeniach, dominacja w praktyce
Maciej Konarski: Chiński smok traci blask *
-----------------------
* tekst został dodany do raportu w 2007 r.
Od pewnego czasu można zaobserwować istnienie dość ścisłej współpracy pomiędzy Chińską Republiką Ludową a Sudanem. Jest to bez wątpienia kwestia godna uwagi, bo na pierwszy rzut oka ten biedny, rozdarty wojna domową kraj niewiele może mieć do zaoferowania trzeciej po USA i Unii Europejskiej gospodarce świata.
Stosunki pomiędzy Chińską Republiką Ludową a Zimbabwe pokazują w miniaturze jakimi zasadami rządzi się polityka „Państwa Środka” wobec krajów afrykańskich i jak owa polityka ewoluowała od czasów „zimnej wojny”. Na pierwszy rzut oka wydać się to może, że bliskie kontakty pomiędzy ChRL a Zimbabwe są swoistym kuriozum współczesnych stosunków międzyn…
Przez długi czas stosunki wzajemne pomiędzy Chinami a RPA były delikatnie mówiąc niezbyt intensywne. Oba państwa dzieli ogromna odległość, język, kultura, a przez długi czas na wzajemnych relacjach ciążyły w dodatku ideologiczne uprzedzenia. Ten stan nie mógł jednak trwać długo. ChRL prowadząc intensywną ekspansję gospodarczą i polityczną w Afryce nie może bowiem ignorować RPA, kt&oa…
Gdy pod koniec 1991 r. rozpadał się Związek Radziecki, kierunek, w jakim podążą nowopowstałe państwa, był niewiadomą. Co wiemy teraz, po kilkunastu latach od tego historycznego wydarzenia? 3 państwa bałtyckie są już w Unii Europejskiej; podobne aspiracje wyrażają Ukraina i Mołdawia, choć rysująca się przed nimi droga zapewne będzie kręta i nie jest jeszcze pewne, do czego doprowadzi; w ścisłym zwi…
Rozpad ZSRR spowodował przeniesienie się na grunt nowopowstałych państw środkowoazjatyckich feudalnych stosunków społecznych oraz dawnych metod sprawowania władzy. W większości byłych republik radzieckich władzę objęli aparatczycy partyjni poprzedniego ustroju, budując autorytarny system władzy i wykorzystując środki publiczne do własnych celów.
Drogi Związku Radzieckiego i Kirgizji rozeszły się w 1991 r. 31 sierpnia tego roku ogłoszona została Deklaracja Niepodległości Kirgistanu. Ten "rozwód" był jednak tylko formalny, gdyż w praktyce gospodarka małego azjatyckiego państwa była ściśle połączona z radziecką. W czasach ZSRR Kirgizja utrzymywała się z centralnych dotacji i sprzedaży broni. Na produkcję wojskową zorientowan…
"Nasz prezydent dokładnie słucha Rosji - przekonywał Nazim - Rosja to batiuszka, a Tadżykistan to jego ulubione dziecko."Powyższa wypowiedź mieszkańca Duszanbe, przytoczona w artykule Marcina Kołodziejczyka "Bóg jest, to wojny nie będzie" (Polityka, nr 42/2001) dość dobrze opisuje zależność polityki Tadżykistanu od Rosji. Analitycy stosunków międzynarodowych używa…
Zarys historyczny
Początek lat dziewięćdziesiątych dwudziestego wieku przyniósł znaczne zmiany na mapie politycznej świata, nastąpił upadek wielkiego imperium - Związku Radzieckiego. Byłe sowieckie republiki Środkowej Azji wciąż jednak uznawane są przez Moskwę za strefę jej wpływów.
Kazachstan to dziewiąte pod względem wielkości państwo na świecie. Jest także największą nową republiką powstałą po upadku ZSRR. Jego powierzchnia obejmuje dwie strefy czasowe i liczy 2 mln 724 tys. km2. Choć zamieszkuje ją jedynie niecałe 15 mln ludzi, to wg ekspertów UNESCO jest w stanie wyżywić ponad miliardową społeczność. Państwo to określa się dziś mianem lokalnego lidera. O ten tytuł…