Portal Spraw Zagranicznych psz.pl




Portal Spraw Zagranicznych psz.pl

Serwis internetowy, z którego korzystasz, używa plików cookies. Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, poprawy jakości świadczonych usług w tym dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania behawioralnego reklamy (dostosowania treści reklamy do Twoich indywidualnych potrzeb). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do Internetu oraz w Polityce prywatności plików cookies

Akceptuję
Podcast Spraw Zagranicznych dostępny na Spotify!
Podcast Spraw Zagranicznych: Czy Talibowie podniosą kraj z zapaści gospodarczej? [odc. 3]
Afganistan. Historia kołem się toczy
Podcast Spraw Zagranicznych: 30 lat niepodległej Ukrainy [odc. 2]
Podcast Spraw Zagranicznych: Jak Ukraina reaguje na kryzys na polsko-białoruskiej granicy?
Kryzys energetyczny w Europie – czy Rosja jest jedynym ratunkiem?
Nowe spojrzenie na koncepcję Trójmorza

Reklama

Strefa wiedzy

zdjecie_aktualnosci
Czy Talibowie podniosą kraj z zapaści gospoda...
Jakie są największe wyzwania stojące przed Talibami w Afganistanie? Czy są oni w stanie podnieść kraj z ruiny gospodarczej, w jakiej się znalazł? Gdzie tkwi gospodarczy potenc...
zdjecie_aktualnosci
Podcast Spraw Zagranicznych dostępny na Spoti...
Miło nam poinformować, że wszystkie odcinki naszego podcastu są już dostępne na platformie Spotify: ...
zdjecie_aktualnosci
Afganistan. Historia kołem się toczy
Stany Zjednoczone w sierpniu 2021 roku po 20 latach zaangażowania militarnego całkowicie wycofały swoje wojska z Afganistanu. Ciężar tej decyzji spadł na barki...
zdjecie_aktualnosci
Podcast Spraw Zagranicznych: 30 lat niepodleg...
...
zdjecie_aktualnosci
Podcast Spraw Zagranicznych: Jak Ukraina reag...
Jak Ukraina reaguje na kryzys na polsko-białoruskiej granicy? Czy Kijów stanie w obliczu podobnego problemu, przed którym obecnie stoi Polska? Jakie są s...
zdjecie_aktualnosci
Kryzys energetyczny w Europie – czy Rosja jes...
Kryzys energetyczny w Europie – czy Rosja jest jedynym ratunkiem? Rekordowy wzrost cen gazu ziemnego w Europie może budzić oba...
zdjecie_aktualnosci
Nowe spojrzenie na koncepcję Trójmorza
Niedawna wizyta Prezydenta RP Andrzeja Dudy w Turcji, w wyniku której podpisano kontrakt na dostawę 24 bojowych, bezzałogowych tureckich dronów Bayraktar TB2 d...
zdjecie_aktualnosci
Benjamin Netanjahu może podziękować Hamasowi...
Ostrzał ze Strefy Gazy i zamieszki na terenie Izraela spowodowały zawieszenie rozmów na temat utworzenia nowego rządu. To dobra wiadomość dla premiera Benjamina...
zdjecie_aktualnosci
Kogo obchodzi Mahmud Abbas?
W trwającej właśnie kolejnej odsłonie izraelsko-palestyńskiego kryzysu nie ma chyba bardziej niewidocznej osoby niż Mahmud Abbas. Stanowisko prezydenta Autonomii Pales...
zdjecie_aktualnosci
Unijna strategia wodorowa w 2021 roku
Wodór cieszy się ogromnym zainteresowaniem w Europie i na całym świecie. Może być on stosowany jako surowiec, paliwo lub nośnik magazynujący energię wykorzystywany w pr...
zdjecie_aktualnosci
Stefan Bratkowski nie żyje.
Stefan Bratkowski nie żyje. Legendarny dziennikarz, społecznik i publicysta. O śmierci Stefana Bratkowskiego poinformował w niedzielę serwis studioopinii...
zdjecie_aktualnosci
Co dalej z Nord Stream 2?
Jednym z największych zagrożeń energetycznych, które może w znaczący sposób wpłynąć na sytuację wewnętrzną Unii Europejskiej i jej destabilizację polityczną jest...

Jemen poligonem mocarstw


13 maj 2015
A A A

We wtorek o północy oficjalnie rozpoczęto proces zawieszenia broni, który był podyktowany dostarczeniem pomocy humanitarnej dla ludności cywilnej.

Jako pierwsza, bo już w czwartek 7 maja, propozycję zawieszenia broni złożyła Arabia Saudyjska. Saudowie wyraźnie jednak zaznaczyli, że głównym warunkiem regulującym pozytywnie załatwienie tej sprawy jest zgoda drugiej walczącej strony, czyli szyickich bojowników z plemienia Huti wspieranych przez Iran. Propozycja arabska była podyktowana dramatyczną sytuacją cywili, którzy najbardziej odczuwają skutki konfliktu. Niektórzy komentatorzy wprost mówią o katastrofie humanitarnej. Według doniesień organizacji humanitarnych, najbardziej potrzebnymi produktami są żywność oraz paliwo.

Krótko po złożeniu propozycji, koalicja pod wodzą Arabii Saudyjskiej poinformowała o celach wojskowych, które zamierza zbombardować. Wezwała ludność cywilną do opuszczenia tych terenów i rozpoczęła zmasowane naloty, które były częścią większej operacji przeciwko bojownikom. Po tych nalotach, w niedzielę przedstawiciele Huti przystali na propozycję Saudów. Dodatkowo wysunęli chęć powrotu na ścieżkę dialogu pod auspicjami ONZ w celu rozwiązania konfliktu. Ciężkie naloty, zwłaszcza na stolicę kraju Sanę, w tym na magazyny broni, trwały prawie do ostatniej minuty przed rozpoczęciem zawieszenia broni. Według doniesień zginęło w nich 19 osób, ale niepotwierdzone źródła mówią nawet o 90 ofiarach.

Mocarstwowe przepychanki

Zawieszenie broni próbuje wykorzystać Iran, który poinformował o wysłaniu statku z pomocą humanitarną. Prawdopodobnie docelowym portem ma być Aden który jest w rękach pro irańskich bojowników z plemienia Huti. Istnieje uzasadniona obawa, że Irańczycy oprócz pomocy humanitarnej, mogą próbować dostarczyć broń walczącym rebeliantom. Sytuacja jest o tyle skomplikowana, że Arabia Saudyjska od kwietnia zadecydowała o kontroli każdego statku, który zmierza na wody Jemenu. Władze w Teheranie poprzez swoje służby dyplomatyczne wyraźnie zasygnalizowało, że na żadną kontrolę statku prowadzoną przez saudyjskich żołnierzy nie pozwoli. Nie wiadomo jak może zakończyć się rejs jednego ze statków, ponieważ Irańczycy będą go eskortować. Tej jednostce ma towarzyszyć niszczyciel oraz druga jednostka pływająca. Cytowany przez irańską agencję informacyjną IRNA admirał Husein Azad oświadczył, że flota irańska ma postawione zadania eskortowania wszystkich irańskich statków dostarczających pomoc humanitarną.

Czołgi u bram Jemenu

Niespokojna sytuacja panuje również na pograniczu saudyjsko-jemeńskim. W ostatnich dniach po ciężkim ostrzale prowadzonym przez bojowników Huti, władze w Rijadzie zadecydowały o wysłaniu swoich sił pancernych na granicę z Jemenem. Arabia Saudyjska zastrzegła sobie w ten sposób możliwość podjęcia operacji stricte lądowej, która do tej pory nie była prowadzona. Rijad w ten sposób sygnalizuje, że w każdej chwili operacja może być podjęta.

ONZ podało liczbę ofiar tego konfliktu, które zginęły od 19 marca, czyli od początku nalotów. Według organizacji zginęło około 1,5 tysiąca osób. ONZ krytykuje również koalicję państw arabskich za pogwałcenie konwencji międzynarodowych, wskazując na bombardowania prowincji Sada. Pomimo wcześniejszych ostrzeżeń o bombardowaniu tych terenów, lokalna ludność nie mogła opuścić tego obszaru często z powodu braku paliwa. ONZ podkreśla, że bombardowania, które są dosyć chaotycznie prowadzone, pomimo wcześniejszego poinformowania ludności cywilnej są niezgodne z prawem humanitarnym.

Kolejnym niebezpiecznym graczem, który dopasowuje się do sytuacji i wykorzystuje naloty państw koalicji, jest  Al-Kaida Półwyspu Arabskiego. Terroryści starają się wypełnić lukę i próżnię, która powstała pomiędzy walczącymi stronami. Szerzące się bezprawie i brak realnej kontroli państwa nad niektórymi terenami stanowi idealne środowisko do wzrostu siły AQAP.

Sytuację w Jemenie można traktować jako kolejną część odsłony rywalizacji irańsko-saudyjskiej, która od dłuższego czasu przybiera na sile. Stawką jest hegemonia na Bliskim Wschodzie, a stołem do gry terytoria Jemenu, Syrii oraz Iraku. Ponowne ofensywne rozdanie Iranu w tej grze było możliwe dzięki dwóm wydarzeniom. Pierwszym jest niewątpliwa odwilż na linii Teheran - Waszyngton, która skutkuje ponownymi rozmowami dotyczącymi irańskiego programu nuklearnego. Może to dać drugie życie irańskiej gospodarce po cofnięciu sankcji i odmrożeniu aktywów. Prestiż Iranu w oczach krajów zachodnich rośnie również dzięki wsparciu, jakie Iran udziela Irakowi w walce z terrorystami z Państwa Islamskiego. Dzięki tym zabiegom Amerykanie przymknęli oko na dozbrajanie libańskiego Hezbollahu. Mimo oburzenia Izraela uznano prezydenta Syrii za neutralną stronę konfliktu. Zdziwiło to, ale również oburzyło władze Arabii Saudyjskiej i Turcji. Dzięki tak prowadzonej polityce, Iran przoduje w rozgrywce z rodziną królewską. Ocieplając swój wizerunek w oczach zachodu, pogorszył stosunki innych państw z Waszyngtonem. Można było przewidzieć, że rozpoczęcie dialogu z Iranem rozsierdzi Izrael uznający go za jedno ze swoich najpoważniejszych zagrożeń. Ale niezadowolenie zademonstrowane przez Arabię Saudyjską mogło zadziwić Waszyngton.

Już wiadomo że w rozmowach przedstawicieli GCC z amerykańską administracją, które odbędą się w przyszłym tygodniu w Waszyngtonie, wezmą udział politycy niższego szczebla. Oficjalną przyczyną nieobecności Króla Arabii Saudyjskiej Salmana jest konieczność kontroli zawieszenia broni w Jemenie. Chociaż miały miejsce kurtuazyjne zabiegi dyplomatyczne zapewniające o ciągłości sojuszu amerykańsko-saudyjskiego, analitycy i komentatorzy jasno wskazują na zgrzyt w tych relacjach. Taką sytuację trafnie ujął jeden z komentatorów mówiąc, że Arabia Saudyjska nadal jest przyjacielem USA, ale już nie sojusznikiem. Natomiast Iran nie jest przyjacielem ale jest już sojusznikiem.

 

Źródło: Reuters, Al Jazeera, The Washington Post, BBC, CNN, Financial Times